دونات حلقه‌ای نرم و پفکی است که از خمیر مایه‌دار درست و در روغن سرخ می‌شود، بعد با گلیز شکری، شکلات یا پودر قند پوشانده می‌شود. دونات خانگی خوب سبک، داخلش سفید و لطیف و دورش یک نوار روشن دارد (نشانه‌ی پف خوب و دمای درست روغن). کار اصلی دونات صبر برای ور آمدن خمیر و کنترل دمای روغن است.
مواد لازم
حدود ۱۲ دونات
- ۵۰۰ گرم آرد سفید (آرد نان یا همه‌منظوره)
- ۷ گرم خمیرمایه‌ی فوری (یک بسته‌ی کوچک)
- ۶۰ گرم شکر
- ۱ قاشق چای‌خوری نمک
- ۲۵۰ میلی‌لیتر شیر ولرم (حدود ۳۷ درجه؛ گرم مثل دمای بدن)
- ۱ عدد تخم‌مرغ هم‌دمای اتاق
- ۶۰ گرم کره‌ی نرم
- ۱ قاشق چای‌خوری وانیل
- روغن مایع برای سرخ کردن (حدود یک لیتر)
گلیز ساده
- ۲۰۰ گرم پودر قند
- ۳ تا ۴ قاشق غذاخوری شیر
- نصف قاشق چای‌خوری وانیل
روکش شکلاتی
- ۱۰۰ گرم شکلات تلخ یا شیری + ۵۰ میلی‌لیتر خامه، آب‌شده و براق
طرز تهیه
- آرد، خمیرمایه، شکر و نمک را در کاسه‌ی بزرگ مخلوط کنید.
- شیر ولرم، تخم‌مرغ و وانیل را اضافه کنید و هم بزنید تا خمیر جمع شود.
- کره‌ی نرم را اضافه کنید و ۸ تا ۱۰ دقیقه ورز دهید (یا با همزن قلاب‌دار ۶ تا ۸ دقیقه) تا خمیر نرم، صاف و کمی چسبناک شود.
- خمیر را در کاسه‌ی چرب‌شده بگذارید، رویش را بپوشانید و در جای گرم یک تا یک و نیم ساعت بگذارید تا دو برابر شود.
- خمیر را روی میز آردپاشی‌شده با ضخامت حدود ۱.۵ سانتی‌متر باز کنید و با کاتر دونات یا لیوان (۸ سانتی) و درب بطری (۳ سانتی برای سوراخ) برش بزنید.
- دونات‌ها را روی تکه‌های کوچک کاغذ روغنی بچینید، رویشان را بپوشانید و ۳۰ تا ۴۵ دقیقه دیگر بگذارید تا پف کنند.
- روغن را در قابلمه‌ی عمیق تا ۱۷۰ تا ۱۷۵ درجه گرم کنید (با دماسنج؛ یا تکه‌ی کوچک خمیر باید در چند ثانیه بالا بیاید و آرام حباب بزند).
- دونات‌ها را با همان کاغذ آرام در روغن بگذارید (کاغذ را با انبر بردارید) و هر طرف حدود ۱ تا ۱.۵ دقیقه سرخ کنید تا طلایی شود. هر بار ۲ تا ۳ عدد.
- دونات‌ها را روی توری یا دستمال کاغذی بگذارید تا کمی خنک شوند.
- گلیز: پودر قند، شیر و وانیل را هم بزنید تا غلیظ و ریزان شود. روی دونات‌های ولرم را در گلیز یا شکلات فرو کنید و روی توری بگذارید تا خشک شود.
- خمیر با شیر ولرم
- ورز ۸ تا ۱۰ دقیقه
- ور آمدن اول: ۱ تا ۱.۵ ساعت
- باز کردن ۱.۵ سانتی و برش
- ور آمدن دوم: ۳۰ تا ۴۵ دقیقه
- روغن ۱۷۰ تا ۱۷۵ درجه
- هر طرف ۱ تا ۱.۵ دقیقه
- گلیز یا شکلات
دمای روغن؛ مهم‌ترین نکته
| دمای روغن | نتیجه |
|---|---|
| کمتر از ۱۶۰ درجه | دونات روغن زیادی می‌خورد و چرب و سنگین می‌شود |
| ۱۷۰ تا ۱۷۵ درجه | طلایی، سبک و داخلش پخته |
| بیشتر از ۱۸۵ درجه | بیرون تیره و داخل خام |
دمای روغن بعد از هر نوبت کم می‌شود؛ صبر کنید دوباره به دما برسد. ایمنی: قابلمه را بیش از نصف پر نکنید، دسته را به سمت داخل اجاق بچرخانید و هرگز روغن داغ را با آب خاموش نکنید.
نسخه‌ها
| نسخه | تغییر |
|---|---|
| دونات کرم‌دار | بدون سوراخ برش بزنید؛ بعد از سرخ کردن با قیف، کرم قنادی یا نوتلا تزریق کنید |
| دونات شکری دارچینی | دونات گرم را در شکر و دارچین بغلتانید |
| دونات تزیینی | گلیز رنگی با رنگ خوراکی و ترافل رنگی |
| دونات فر | در فر ۱۸۰ درجه ۱۰ تا ۱۲ دقیقه بپزید، با کره‌ی آب‌شده برس بزنید؛ بافتش بیشتر شبیه نان شیرین است |
نگهداری
دونات‌ها همان روز بهترین‌اند. تا یک روز در ظرف دربسته در دمای اتاق می‌مانند؛ دونات‌های کرم‌دار را در یخچال نگه دارید. دونات بدون روکش را می‌شود فریز کرد و بعد از گرم کردن روکش زد.
برای کافه‌ها
برای فروش روزانه، خمیر را شب قبل درست کنید و برای ور آمدن آهسته در یخچال بگذارید؛ صبح فقط برش، استراحت دوم و سرخ کردن مانده است. دونات را کنار قهوه و هات چاکلت پیشنهاد دهید؛ رول دارچینی هم با همین نوع خمیر درست می‌شود: رول دارچینی. قیمت تمام‌شده‌ی هر دونات (با روغن و روکش) را با ماشین‌حساب قیمت تمام‌شده حساب کنید.
سؤالات متداول
چرا دونات‌هایم پف نکردند؟
خمیرمایه کهنه بوده، شیر خیلی داغ بوده (خمیرمایه را می‌کشد) یا خمیر کامل ور نیامده است.
چرا دونات‌ها چرب شدند؟
روغن سرد بوده است. با دماسنج کار کنید و هر بار تعداد کمی سرخ کنید.
بدون کاتر دونات چه کنم؟
یک لیوان دهانه‌ی ۷ تا ۸ سانتی و درب بطری نوشابه برای سوراخ کافی است.
خلاصه‌ی دستور
دونات خوب یعنی خمیر نرم و کمی چسبناک، دو بار ور آمدن کامل، روغن ۱۷۰ تا ۱۷۵ درجه و سرخ کردن کوتاه. با یک گلیز ساده یا روکش شکلات، دونات تازه‌ی کافه‌ای در خانه دارید.
